Tokiko ekintza klimatikoa asteartero izango da protagonista LIFE-IP NAdapta-CCn: Pirinioetako baso-galerari buruzko lehen bideoa

LIFE-IP NAdapta-CCk toki-erakundeek klima-aldaketaren borrokan duten zeregina nabarmendu nahi du. Hori dela eta, berariaz, gaurtik aurrera, eta 2025eko otsailaren 25era arte, hainbat albiste argitaratuko dira aldizka, eta horietako bakoitzari bideo espezifiko bat erantsiko zaio. Horri esker, batetik, klima-aldaketak Nafarroako udalerrietan dituen ondorioen berri eman ahal izango da, eta, bestetik, eragin horiek murrizteko toki-erakundeen lanaren garrantzia nabarmendu ahal izango da. 

Lehenik eta behin, 4 albisteko serie bat argitaratuko da, dagozkien bideoekin, klima-aldaketak Pirinioetan dituen ondorioetako batzuk erakusteko. Ondoren, bigarren multzo batean, Nafarroan tokiko ekintza klimatikoan garatutako jardunbide egokien 7 adibide erakutsiko dira, protagonistek beraiek kontatuta: teknikariak eta udal-ordezkariak. Bideo horiek dagoeneko argitaratuta dauden eta 2024 osoan erakutsi diren jardunbide egokien beste bideoei  jarraipena emango diete. 

Bideo guztiak publikoak dira eta dagoeneko eskuragarri daude Landa Garapeneko eta Ingurumeneko Departamentuaren YouTube kanalean. 

Gaur, LIFE-IP NAdapta-CCren beste proiektu osagarri baten esparruan egindako lan baten berri eman nahi dugu. Europako LIFE-SIP Pyrenees4Clima proiektuak Klima-Aldaketaren Pirinioetako Estrategiari (EPiCC) heltzen dio, klima-aldaketaren ondorioak dagoeneko nabaritzen direlako Pirinioetan, baso-galerarekin, adibidez. 

Tokiko ekintza klimatikoaren aldeko sare-lanaren garrantzia Nafarroan 

Ez da ahaztu behar joan den azaroan Nafarroan egindako zazpi udal-jarduera aurreikusi zirela, toki-erakundeek Klimaren eta Energia Jasangarriaren aldeko Ekintza Planen (PACES) esparruan gauzatu dituzten jardunbide egokien adibide gisa. Besteak beste, Uharte Arakilen tokiko kontsumorako energia hidraulikoa eta eguzki-energia sortzea, Zangozako Merindadean merkaturatzeko zirkuitu laburren sare bat martxan jartzea edo Arboniesen babesleku klimatiko bat sortzea. Jarduera horiek Klimaren aldeko 2024ko Alkatetza Jardunaldian eman ziren ezagutzera, azaroan, Tafallan, eta Nafarroako 41 udaletako ordezkarien aurrean. Nafarroako Gobernuak eta Nasuvinsak (Lursarea) antolatutako topaketaren helburu nagusia, LIFE-IP NAdapta-CC europar proiektuaren esparruan, toki entitateen artean aurrerapenak, irtenbideak eta esperientziak partekatzea izan zen, bai eta tokiko ekintza klimatikoa indartzea ere, sareko lanaren bidez. 

Lan hori sare horri esker egin daiteke, LIFE-IP NAdapta-CCri esker. Bertan, Nafarroako Gobernuak eta Nasuvinsak ez ezik, beste eragile eta erakunde batzuk ere parte hartzen dute, hala nola Nafarroako Udal eta Kontzejuen Federazioak (NUKF), Tokiko Ekintza Taldeek, Sakana Garatzen - Sakanako Garapen Agentziak, Iraunkortasunerako Toki Erakundeen Nafarroako Sareak (NELS Sarea), hainbat udal eta kontzejutako teknikari eta ordezkariekin batera. 

Puntu horretan, eta udalerriei tokiko ekintza klimatikoaren erronka horri aurre egiten laguntzeko, Nafarroako Gobernuak eta Nasuvinsak, eta LIFE-IP NAdapta-CC, LIFE Plan4CET eta LIFE-SIP Pyrenees4Clima bezalako proiektu europarren esparruan, tokiko ekintza klimatikoari buruzko laguntza teknikoa eta laguntza eman zaie udalei. 

Klima aldaketaren ondorioak Nafarroako Pirinioetan: baso-galera 

Pirinioetako Lan Elkartea (PLE), Klima Aldaketaren Pirinioetako Behatokiaren (OPCC) bitartez, LIFE-SIP Pyrenees4Clima proiektuaren buru da. Proiektu horretan, Espainiako, Frantziako eta Andorrako beste 39 erakundek hartzen dute parte, bazkide gisa. Erakunde horiek, lankidetzaren bidez, Pirinioetako erresilientzia handitzea bilatzen dute, gaikako espektro zabal batean klima-aldaketara egokitzeko neurri eta ekintza zehatzak aplikatuz. LIFE-SIP Pyrenees4Clima proiektuak ‘Pirinioetan klimari erresilientzia egiten dion mugaz gaindiko mendi-komunitate baterantz’ oniritzia jaso zuen 2023ko ekainean Europako LIFE programaren bidez, eta, prestakuntza-fasearen ondoren, ekintzak gauzatzen hasi ziren. Proiektuaren aurrekontua ia 20 milioi eurokoa da, eta garatzeko epea zazpi urte eta erdikoa da; beraz, 2030ean amaituko da. 

Proiektu honetan, Nasuvinsak zenbait jarduera egiten ditu Nafarroako Gobernuko Ingurumen Zuzendaritza Nagusiarentzat, proiektu honen esparruan, klima-aldaketak Pirinioetako udalerrietan dituen ondorioak ezagutzeko, adibide zehatzekin, hala nola baso-galerari buruzko bideoarekin, Nafarroako Gobernuko Ingurumen Zaingoaren eta GAN-NIKen esku-hartzeekin. Eta LIFE-IP NAdapta-CCtik zabalkundea eman nahi diegu. 

Baso-galera basoen narriadura-egoera deskribatzeko erabiltzen den kontzeptua da, hainbat faktoreren baterako ekintzaren ondorioz. Faktore horien artean, ingurumen-eragileek zeregin garrantzitsua dute, eta klima-aldaketak eragin dezake horietan. Ondorioz, baso masa jakin batzuk kaltetuak izan daitezke, ahuldu eta hil. Fenomeno hori dagoeneko detektatu da Nafarroan, eta 2023an LIFE-IP NAdapta-CCren ate irekien jardunaldi batzuetan Erronkarin egindako jardunaldi baten eztabaidagai eta arrazoi nagusia izan zen. 

Gainera, Nafarroako Gobernuak aktiboki parte hartzen du Klimak eragindako Baso-Galerako Sare Iberikoan (ReDeC). 

LIFE-IP NAdapta-CC proiektuari buruzko gaurkotasun guztia ezagutu nahi baduzu, albisteen hileroko buletinean harpidetu zaitezke galdetegi hau betez.